قرآن کریم از دو نوع حجاب و شیوهی پوشش زن سخن به میان آورده است: «خمار» و «جلباب»؛ از خمار در آیه سوره نور سخن گفته شده است: «وَلیضـرِبنَ بِخُمُرِ هِنَّ عَلی جُیوبِهِنَّ»؛ (سوره نور، آیه 30) «خمارهای خود را بر گریبانهای خویش بیفکنید.» که این قسمت آیه بیان گر کیفیت پوشش است که زن باید آن را بپوشاند.
«خُمُر»، جمع خِمار است و در کتب لغت آمده است: «خمار لباسی است که زن سر خود را با آن میپوشاند.» آقای مصطفوی در التحقیق فی کلمات القرآن مینویسد: «خمر و خمار به معنی ستر و پوشش است. شراب را خمر گویند؛ زیرا حواس ظاهری و باطنی را میپوشاند. به روسری زن نیز خمار گویند؛ زیرا به وسیله آن سرش را میپوشاند.»
«آنچه میتواند به این فرمان الهی جامهی عمل بپوشاند، مقنعه یا روسری بلندی است که علاوه بر پوشش کامل سر، بر روی گردن و سینه افتد.»
در زمان جاهلیت و صدر اسلام زنان عرب غیرمسلمان لباسهای بلند و گشاد میپوشیدند، بر سر یا شانه خود عبا میانداختند و پوششی کوتاه و کوتاهتر از جلباب روی سرشان میبستند. شهید مطهری به نقل از تفاسیر معتبر از جمله تفسیر کشاف بیان میکنند که زنان عرب معمولاً پیراهنهایی میپوشیدند که گریبانهای شان باز بود، دور گردن و سینه را نمیپوشاند و روسریهایی هم که روی سر خود میانداختند از پشت سر میآویختند، قهراً گوشها و بناگوشها و گوشوارهها و جلوی سینه و گردن نمایان میشد. این آیه دستور میدهد که باید قسمت آویختهی همان روسریها از دو طرف روی سینه و گریبان خود بیافکنند تا قسمتهای یاد شده پوشیده گردد.
یکی از جوانان انصار با زنی از اهالی مدینه روبه رو شد در آن زمان، زنان مقنعه خود را پشت گوش میبستند. جوان به زن، که از رو به رو میآمد، آن قدر نگاه کرد که زن از مقابل او گذشت و رفت. جوان درحالی که هم چنان از پشت سر، آن زن را نگاه میکرد، وارد کوچه بنی فلان شد که ناگاه استخوان یا شیشهای که در دیوار بود، صورت او را درید. وقتی زن رفت، ناگاه جوان متوجه شد که خون روی لباس و سینهاش ریخته است؛ با خود گفت: به خدا حتماً نزد رسول الله6 میروم و ماجرا را توضیح میدهم. جوان نزد پیامبر6 آمد. وقتی که رسول خدا6 او را دید پرسید: این چیست؟ جوان ماجرا را توضیح داد. جبرئیل در این هنگام بر پیامبر چنین خواند: «به مردان بگو که چشمان خویش را ببندند و شرمگاه خود را نگاه دارند، این برای شان پاکیزهتر است؛ زیرا خدا به کارهایی که میکنند آگاه است.»